راهکارهای مدیریت زراعی برای افزایش عملکرد در مزارع گندم استان یزد(مطالعه موردی: مزارع شهرستان ابرکوه)

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسنده

استادیار مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران.

چکیده

برای از بین بردن خلأ عملکرد در مزارع کوچک و بزرگ نیازمند راه حل‌های عملی و واقع‌بینانه هستیم. در ابتدا، این امر مستلزم برآورد عملکردهای واقعی، قابل دستیابی و بالقوه(پتانسیل) در مقیاس‌های مختلف مثل مزرعه یا منطقه می‌باشد. در ادامه با مقایسه مزارع مختلف، به شناسایی علل کاهش عملکرد پرداخته شده و سپس راهکارهای مدیریتی یا فناورانه برای این کاهش معرفی می‌گردد. در پایان سیاست‌های لازم برای پذیرش آنها به بهره برداران پیاده سازی می‌شود. هدف از اجرای این آزمایش یافتن عوامل محدود کننده عملکرد گندم و کاهش خلأ عملکرد موجود بین پتانسیل عملکرد و عملکرد واقعی کشاورزان در مزارع شهرستان ابرکوه واقع در استان یزد می‌باشد. ابتدا تعداد 11 مزرعه گندم در نقاط مختلف شهرستان انتخاب و از تمامی مزارع انتخابی قبل از کاشت نمونه خاک تهیه شد و تمامی عملیات کشاورزی انجام شده توسط کشاورزان یادداشت‌برداری و یا اندازه‌گیری شد. متوسط شوری آب و خاک در مزارع مورد بررسی به ترتیب 5 و 6.5 دسی‌زیمنس بر متر بود. برای تعیین عملکرد از نقاط مختلف مزرعه توسط کادرهای یک متر مربعی نمونه‌گیری شد و عملکرد استحصالی کشاورز با کمباین نیز یادداشت گردید. در این بررسی، بالاترین عملکردها در شرایط: دوبار شخم (تابستانه و پائیزه)، تناوب یونجه-گندم، ماده آلی خاک بالا، تقسیط کود نیتروژن حداقل در دو نوبت، 8 بار آبیاری با توزیع مناسب در طول فصل رشد، تاریخ کاشت اوایل تا اواسط آبان و مدیریت علف‌های هرز بدست آمد. متوسط عملکرد مشاهده شده در مزارع 5040 کیلوگرم در هکتار که با برآورد مدل(5031 کیلوگرم در هکتار) تفاوت چندانی نداشت. در این بررسی متوسط خلأ عملکرد 48 درصد برآورد گردید که معادل 4659 کیلوگرم در هکتار می‌باشد که با رعایت صحیح اصول صحیح زراعی می‌توان به عملکرد قابل حصول 7752 کیلوگرم در هکتار معادل 80 درصد عملکرد پتانسیل دست یافت.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

شورورزی
دوره 3، شماره 2
اسفند 1404
صفحه 20-27

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار