ارزیابی اثر شوری خاک بر عملکرد نیشکر برای اصلاح جدول نیازهای رویشی در جنوب استان خوزستان

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی

2 دانشیار پژوهشی، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

چکیده

نیشکر یکی از مهم‌ترین محصولات اقتصادی جهان است که به‌دلیل تولید شکر، اتانول، بیوانرژی و باگاس، به‌طور گسترده در مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری کشت می‌شود. استان خوزستان نیز یکی از مهم‌ترین مناطق مستعد کشت و تولید نیشکر در ایران است. یکی از مهم‌ترین چالش‌های تولید کشاورزی در این استان، شوری اراضی است. نیشکر در دامنه گیاهان حساس تا نیمه‌حساس به شوری قرار دارد و آستانه تحمل آن حدود 7/1 دسی‌زیمنس بر متر گزارش شده است. ازاین‌رو، بررسی اثر شوری خاک بر عملکرد نیشکر و بازنگری در فاکتور شوری جداول نیازهای رویشی این محصول ضروری است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر شوری خاک بر عملکرد نیشکر و اصلاح فاکتور شوری در جدول نیازهای رویشی نیشکر انجام شد. بدین منظور، 100 پروفیل و مته در مزارع مختلف کشت نیشکر در استان خوزستان، با تأکید بر تنوع شوری خاک، مورد مطالعه قرار گرفت. ویژگی‌های خاک در محدوده توسعه ریشه اندازه‌گیری و رابطه بین شوری خاک و عملکرد نیشکر با استفاده از رگرسیون ساده بررسی شد. نتایج نشان داد که رابطه بین شوری خاک و عملکرد نیشکر از نظر آماری معنادار بوده و شوری خاک توانسته است حدود 67 درصد از تغییرات عملکرد را تبیین کند. بنابراین، شوری خاک یکی از مهم‌ترین عوامل محدودکننده عملکرد نیشکر در منطقه مورد مطالعه تشخیص داده شد. نتایج این پژوهش بر ضرورت مدیریت شوری از طریق تسطیح اراضی، بهبود زهکشی، مدیریت آبیاری، استفاده از زیرشکن و اجرای عملیات آبشویی تأکید دارد. همچنین، بازنگری فاکتور شوری در جداول نیازهای رویشی نیشکر بر اساس داده‌های میدانی و رابطه کمی بین شوری و عملکرد، می‌تواند مبنای مناسب‌تری برای ارزیابی تناسب اراضی، شناسایی محدودیت‌های تولید و مدیریت پایدار مزارع نیشکر در استان خوزستان فراهم کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

شورورزی
دوره 4، شماره 1
شهریور 1405
صفحه 45-51

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار